تبلیغات
انجمن علوم و فنون پارس - مقاله تعیین بهترین زمان و روش مصرف کود ازت روی گیاه ذرت
مقاله تعیین بهترین زمان و روش مصرف کود ازت روی گیاه ذرت | زراعت و اصلاح نباتات ,
تعیین بهترین زمان و روش مصرف کود ازت روی گیاه ذرت در منطقه فسا

  


Determining the best time and method of nitrogen fertilizer aplication on corn in fasa , Iran

چکیده :

ذرت گیاهی از خانواده غلات می باشد . غلات واکنش خوبی به کود ازت از خود نشان می دهند ، البته زمان مناسب مصرف کود و روش صحیح استفاده از کود ، برای عملکرد ضروری است .
در خرداد ماه سال 1383 در مزرعه آزمایشی دانشگاه آزاد اسلامی واحد فسا طرح پژوهشی به منظور تعیین بهترین زمان و روش مصرف کود نیتروژن در زراعت ذرت انجام گرفت . در این آزمایش از 3 روش محلول پاشی ، نواری و محلول در آب آبیاری و در 3 زمان مختلف 1 ، 1/5 و 2 ماه پس از کشت در 3 تکرار در آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی انجام و مشخص شد که کوددهی در مراحل اولیه رشد یعنی حدود 25 تا 75 روز اول رشد تاثیر به سزایی دارد . در آزمایش های قبل نیز مشابه این نتایج دیده شده بود و بیشترین تاثیر عناصر N.P.K در این مرحله یعنی در مرحله 1 تا 2 ماه پس از کاشت می باشد . همچنین مشخص شد که بیشترین تاثیر کوددهی در مرحله سوم یعنی 2 ماه پس از کاشت وجود دارد و روش محلول پاشی راندمان مصرف بالاتری دارد .

کلمات کلیدی :  ذرت ، ازت ، زمان مصرف ، روش مصرف


مقدمه :

کود نیتروژن معمولا تاثیر مثبت بر عملکرد و اجزاء عملکرد غلات و به ویژه ذرت دارد . مصرف مناسب و به موقع این کود می توان بر روی عملکرد گیاه تاثیر مثبتی داشته باشد .
با مصرف به موقع این کود می توان میزان پروتئین دانه را افزایش داد ، علاوه بر این زمان مناسب مصرف کود ازت می تواند بر روی قدرت جوانه زنی بذرها نیزتاثیر داشته باشد .
اسپالدینگ و همکاران ( Spalding et al . 1993 ) در آزمایشی روی کشت ردیفی ذرت در غرب امریکا مشخص نمودند که بیشترین میزان نیترات در اثر استفاده زمینی از دسترس گیاه خارج و در آب های زیرزمینی نفوذ می کند . راسل و همکاران ( Russelle et al . 1981 ) نیز در آزمایشی روی ذرت مشخص کردند که می توان با روشهای مدیریتی چون پرهیز از آبیاری بیش از حد میزان آلودگی ناشی از آبشویی نیتروژن را کاهش داد . رابینس و کارتر Robbins and carter 1980 ) در آزمایش دیگر بر روی گیاه ذرت گزارش دادند که تعیین محل کود دادن همراه با کنترل آبیاری شیاری نیز می تواند موجب کاهش رسوب نیترات گردد .
ریتر و همکاران( Ritter et al , . 1993 ) در آزمایشی در شرق نبراسکا بر روی ذرت مشخص نمودند که دادن کود نیتروژن در مرحله 2 ماه پس از کشت اثر خوبی در عملکرد و اجزای عملکرد دارد . کامپر و همکاران Kemper et al ., 1975 در آزمایش دیگری بر روی ذرت نشان دادند که هر چه میزان تماس آب آبیاری و کود نیتروژن کمتر باشد این کود کمتر از دسترس ریشه خارج و بیشتر مورد استفاده گیاه قرار می گیرد . بنجامین و همکاران Benjamin et al ., 1997) در آزمایشی مشخص کردند که بیشترین میزان جذب عناصر N.P.K در ذرت در مراحل 25 الی 75 روز ( 1 تا 2/5 ماه ) پس ازکشت انجام می گیرد . هفنر و همکاران Hefner et al . , 1995 در آزمایشی در ایالات متحده گزارش نمود که پخش نیتروژن به صورت نواری اثر خوبی بر روی ذرت دارد البته اگر زمان پخش کود به تاخیر بیافتد بهتر است نیتروژن همراه آب آبیاری مصرف شود .
پارکین و همکاران Parkin et al . , 1990 درآزمایشی در آمریکا مقدار نیتروژنی که به خاک داده شد 300 کیلوگرم بود و برای محلول پاشی هم مقدار 30 کیلوگرم در هکتار یا محلول 10 % ( یعنی 30 کیلوگرم کود در 300 لیتر آب ) استفاده شد و هر دو تیمار از نظر میزان عملکرد معنی دار شد دلیل استفاده از محلول 10 % نیز سوختگی و اینکه برای محلول پاشی چون نیتروژن مستقیماً به گیاه داده می شود میزان آن کمتر گرفته می شود . پینتر Painter 1980 در آزمایشی در مسکو برداشت نیتروژن و فسفر و پتاسیم توسط ذرت 200 ـ 80 ـ 160 گزارش شده است . کاردول Cardwell طی پژوهش های وسیع انجام شده در مینو سوتای آمریکا و کاشت گیاه ذرت در سال های مختلف مشخص نمود که در طول 25 روز اول رشد گیاه تنها 8 درصد نیتروژن توسط ذرت برداشت می شود 35 درصد نیتروژن در فاصله 26 تا 50 روز پس از کاشت و 31 درصد در فاصله 51 تا 75 روز پس از کاشت 30 درصد در فاصله 76 تا 100 روز پس از کاشت و در آخر 6 درصد بعد از این مدت قابل استفاده است . مارتین و همکاران Martin et al.,1998 در آزمایشی بر روی مدیریت آبیاری و هدر روی و آبشویی نیترات در تولید محصول ذرت به این نتیجه رسیدند که به علت زود حل شدن نتیروژن در آب مصرف خاکی همراه با آبیاری خطر هدر روی نیتروژن را افزایش می دهد . اسکینر و همکاران Skinner et al ., 2002 در آزمایشی بر روی آبیاری نواری ذرت و پخش نیتروژن در سطح خاک به این نتیجه رسیدند که پخش نیتروژن و آبیاری بعد از آن خطر آبشویی ازت و خارج شدن از دسترس ریشه ها را افزایش می دهد .
هیلس و همکاران Hills et al 1999 در آزمایشی بر روی اثر نتیروژن بر روی ذرت ، گوجه فرنگی و چغندر قند گزارش دادند که ذرت به نیتروژن نیاز بیشتری دارد ، و مصرف مناسب همراه با زمان مناسب مصرف برای ذرت ضروری می باشد . الس و همکاران Ells et al 1993) گزارش دادند که آبیاری ذرت و آبشویی نیتروژن در کاربرد خاکی نیتروژن اثر معنی داری بر روی کاهش عملکرد ذرت دارد . بنابراین مصرف خاکی این کود کمتر توصیه می شود . شباهنگ(1376) طی بررسی اثر محلول پاشی اوره به 3 میزان 0 ـ 200 ـ 300 کیلوگرم در هکتار گزارش نمود که محلول پاش اوره باعث افزایش عملکرد و محصول خشک دانه شد . همچنین بلال و ساقه و برگ را افزایش داد ولی تیمارهای کود سرک اثر معنی داری بر عملکرد و اجزای عملکرد نداشت محلول پاشی به دلیل افزایش عملکرد و کیفیت علوفه سیلویی ذرت قابل توصیه می باشد . خویی و قاسمی 1379 در آزمایشی مقدار کود مصرفی توسط کشاورزان منطقه مورد آزمایش و همچنین در 25 الی 30 روز پس از کشت کود نیتروژن به ذرت داده شد ، اگر چه نتایج از لحاظ آماری معنی دار نبود ، ولی مشخص شد که تقسیط کود در مراحل مختلف رشد می تواند هدرروی کود را کم کند . همچنین صادقی و بحرانی 1378 طی تحقیق و پژوهشی مشخص نمودند که با افزایش مقادیر کود ازت وزن هزار دانه زیاد شد . مقادیر کود در نظر گرفته شده 80 ـ 160 ـ 240 کیلوگرم در هکتار می باشد . امام و برجیان 1379 طی آزمایشی با 5 میزان محلول پاشی ( 0 ـ 8 ـ 16 ـ 24 ـ 32 کیلوگرم در هکتار ) در 3 زمان ( پیش از گلدهی ، گلدهی ، پس از گلدهی ) گزارش دادند که محلول پاشی اثر معنی داری بر درصد پروتئین داشت . ولی زمان آن اثر چندانی بر میزان پروتئین نداشت ولی اثر متقابل محلول پاشی و زمان دارای تاثیر معنی دار بود . مهرآبادی و راشد محصل (379 )در آزمایشی با 4 زمان ( 2 هفته قبل از گرده افشانی ، 2 هفته بعد از گرده افشانی، 4 هفته بعد از گرده افشانی ، 2 و 4 هفته بعد از گرده افشانی ) عمل محلول پاشی انجام دادن و نتایج نشان داد که محلول پاشی نیتروژن به دلیل افزایش سطح برگ و افزایش توان فتوسنتزی گیاه موجب افزایش دوام سطح برگ درطی دوره پر شدن دانه می شود و همچنین محلول پاشی نتیروژن به ویژه قبل از گلدهی و گرده افشانی باعث افزایش معنی دار تعداد دانه در بلال می شود علاوه بر این افزایش میزان پروتئین و علوفه ذرت با محلول پاشی اثر معنی داری نشان داد . جواهری و همکاران 1379 طی پژوهشی به منظور دستیابی به حداکثر عملکرد کاهش آلودگی محیط زیست و کاهش تلفات نیتروژن در 3 سال متوالی آزمایشی بر روی ذرت انجام دادند و 2 روش کوددهی کاربرد خاکی نواری و کاربرد با آب( Feritigation) در زمان های 6 ـ 8 برگی و ظهور گل های نر به ذرت داده شد و نتایج نشان داد که مصرف نواری کود اثر بیشتری داشته است . امام و برجیان( 1379 )در آزمایشی 3 زمان ( قبل از گلدهی ، گلدهی ، پس از گلدهی ) و 5 میزان ( 0 ـ 8 ـ 16 ـ 24 ـ 32 کیلوگرم در هکتار ) نیتروژن بر روی گیاه گندم مورد آزمایش قرار گرفت و نتایج نشان داد که محلول پاشی با 8 کیلوگرم نیتروژن« در هکتار در مرحله ی گلدهی CGR,LAD,LAI را افزایش داد و مصرف بیشتر به دلیل سوختگی اثر نداشته است و نیز محلول پاشی قبل از گلدهی و گلدهی می تواند میزان کلروفیل برگ پرچم را افزایش دهد و در نهایت محلول پاشی نیتروژن می تواند به عنوان راهی برای کارایی بهتر مصرف نیتروژن در افزایش عملکرد بیولوژیکی و عملکرد گندم باشد . سپهری و مدرس ثانوی( 1379) طی آزمایشی با 2 رقم ذرت و 3 تاریخ کاشت مشخص کردند که ذرت از اوایل رشد تا رسیدن ازت را دریافت می کند به صورتی که در اوایل رشد جذب ازت کم و با افزایش رشد زایشی نیاز به ازت زیادتر می شود . راسل( Russelle,1971 )در آزمایشی گزارش کرد که با افزایش مقدار ازت از صفر تا 360 کیلوگرم در هکتار عملکرد دانه و کاه و نسبت دانه به کاه در ذرت افزایش می یابد .
با توجه به اینکه در شهرستان فسا سال های زیادی است که ذرت درسطح وسیعی از مزارع کشت می شود اغلب کشاورزان منطقه بدون در نظر گرفتن میزان مورد نیاز گیاه ، کود را بیش از حد به مزارع اضافه می کنند کود ازت نیز در آب سریعاً حل می شود و مشکلات زیست محیطی و شور شدن آب و خاک را به همراه دارد .
همچنین زمان و روش مناسب مصرف کود نیز از فاکتورهای مهمی است که می تواند در راندمان استفاده از کود تاثیر داشته باشد . هدف طرح مشخص نمودن روش و زمان مناسب مصرف کود در منطقه فسا می باشد .

ادامه مقاله " تعیین بهترین زمان و روش مصرف کود ازت روی گیاه ذرت" در ادامه مطلب ...

مواد و روش ها :

بر اساس نتیجه آزمایش خاک ، خاک محل آزمایش دارای PH 7/6 می باشد و EC نیز برابر 0/7 دسی زیمنس بر متر است . هر کرت 4 خط 75 سانتی متری می باشد بنابراین عرض هر کرت 3 متر و با توجه به اینکه طول هر کرت هم 10 متر بود ، بنابراین مساحت هر کرت 30 مترمربع به دست آمد . با توجه به 360 کیلو در هکتار برای هر کرت عدد 1/08 کیلو مشخص شد و برای دقت بیشتر ما میزان یک کیلو در هر کرت در نظر گرفته شد . برای محلول پاشی محلول 10 % یعنی 30 کیلوگرم کود در 300 لیتر آب را در منظور گردید . فاصله بین ردیف ها 75 سانتی متر و فاصله بین بوته ها در روی ردیف نیز 25 سانتی متر ، و طول هر کرت هم 10 متر در نظر گرفته شد . برای کوددهی به صورت نواری کود بین ردیف ها پخش شد و برای حالت محلول در آب آبیاری مقدار مشخص شده کود در پارچه ای گذاشته شد و در جلوی جوی آبیاری کرت مورد نظر قرار می گرفت . برای محلول پاشی از سم پاش پشتی موتوری استفاده شد . این طرح در 3 تکرار با 3 زمان کوددهی T1 یک ماه ، T2 یک و نیم ماه و T3 دو ماه ) و 3 روش کوددهی ( M1 محلول در آب آبیاری ، M2 نواری ، M3 محلول پاشی ) با آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی انجام شد و جمعا 27 کرت را مورد استفاده قرار گرفت . در هر کرت 4 خط 10 متری کاشت در نظر گرفته شد ، که عملیات نمونه برداری فقط از 2 خط وسط انجام گرفت . به دلیل اینکه اثرات حاشیه ای بر روی اندازه گیری ما اثر نگذارد . علاوه بر اینکه از 2 خط وسط عملیات برداشت انجام می دادیم 4 متر بالا و پایین حذف شد و برداشت فقط از قسمت وسط این 2 خط انجام گرفت در پایان هم عملکرد ، وزن خشک بوته ها و اجزای عملکرد ( تعداد بالا در واحد سطح ، تعداد دانه در بلال ، وزن هزار دانه ) مورد بررسی قرار گرفت . عملیات مبارزه با آفات و علفهای هرز هم توسط مواد شیمیایی انجام گرفت و مراحل داشت و برداشت نیز دقیقاً کنترل شد از نرم افزارهای MSTATC برای انجام عملیات تجزیه آماری و نرم افزار EXCEL برای رسم نمودارها استفاده شد .

نتایج و بحث :

در اغلب نمونه برداری ها کود نیتروژن اثر معنی داری بر عملکرد و اجزای عملکرد داشت .
مهرآبادی و راشد محصل (1379 ) در آزمایش در زمان های مختلف کود نیتروژن را اضافه کردند و گزارش دادند که این کود به دلیل افزایش دوام سطح برگ می تواند باعث افزایش عملکرد شود . بیشتر نیتروژن درطی 1 تا 2 ماه اولیه جذب می شود و باعث افزایش عملکرد می گردد که در این آزمایش هم زمان کوددهی بین 1 تا 2 ماه اولیه زندگی ذرت در نظر گرفته شده بود . همچنین کوددهی به صورت محلول پاشی اثر بیشتری دارد در این مورد کاردول(Cardwell 1982) گزارش دادند که بیشترین میزان جذب ازت توسط ذرت در فاصله 26 تا 75 روز پس از کاشت می باشد . همچنین شباهنگ 1376 در آزمایشی گزارش داد که محلول پاشی اثر خوبی بر عملکرد گیاه ذرت دارد . علاوه بر این بنجامین و همکاران( Benjamin et al . , 1997 )نیز گزارش دادند که بیشترین میزان جذب ازت توسط ذرت در 1 تا 2/5 ماه پس از کاشت انجام می گیرد .

در ستون(1)تاثیر زمان های مختلف کوددهی بر وزن هزار دانه را مشاهده می شود . بر اساس این جدول تیمار T3 ( 2 ماه پس از کشت ) بیشترین تاثیر را داشته است . در این مورد ریتر( Ritter 1993 )گزارش داد که افزایش کود ازت 2 ماه پس از کاشت اثر خوبی بر عملکرد و اجزاء عملکرد دارد چون در این زمان گیاه کود را صرف اندام زایشی کرده T2 ( 1/5 ماه پس از کشت ) در مرحله ی بعدی قرار دارد و T1 ( 1 ماه پس از کشت ) در مرحله آخر قرار دارد چون در این زمان گیاه در حال رشد رویشی است و بیشتر کود صرف اندام ها رویشی می شود در این رابطه ، کاردول و همکاران( Cardwell et . al 1982) گزارش دادند که بیشترین میزان کود در 2 ماه پس از کاشت مورد نیاز گیاه ذرت می باشد و همان طور که مشاهده می شود اختلافات از نظر آماری معنی داری ست در این مورد مهر آبادی و راشد محصل (1379) گزارش دادند که محلول پاشی قبل از گلدهی باعث افزایش تعداد دانه در بلال می شود .
در ستون (2) تاثیر زمان های مختلف کوددهی بر تعداد دانه در بلال را مشاهده می گردد . همان طور که مشخص است در مورد این پارامتر تاثیر معنی داری مشاهده نمی شود . با توجه به پژوهش های قبل و همچنین با توجه به نیاز گیاه در مراحل گلدهی تیمار 2 ماه پس از کاشت ازت بیشتر صرف اندام زایشی شده است . در این رابطه کاردول و همکاران Cardwell et al 1982 ) و بنجامین و همکاران Benjamin et al 1997) گزارش دادند که بیشترین میزان جذب ازت توسط ذرت در بین 1 تا حدود 2 ماه پس از کاشت می باشد .
هر چند در این جدول اختلافات از نظر آماری معنی دار نیست ،ولی با افزایش رشد روند مصرف کود بیشتر می شود . در این مورد سپهری و مدرس ثانوی(1379) گزارش مشابهی ارائه دادند .
درستون 3 تاثیر زمان های مختلف کوددهی بر عملکرد بیولوژیکی را مشاهده می شود . در اینجا تیمارها با هم اختلاف معنی دار نشان می دهند ، به طوری که بیشترین تاثیر مربوط به T3 ( 2 ماه پس از کشت ) و T2 ( 1/5 پس از کشت ) در رده بعد و T1 ( 1 ماه پس از کشت ) کمترین اثر را دارد . در این رابطه امام( 1379) گزارش داد که افزایش نیتروژن در قبل از گلدهی اثر معنی داری بر عملکرد بیولوژیکی دارد .
در ستون (4) تاثیر زمان های مختلف کوددهی بر عملکرد را مشاهده می شود . در مورد این پارامتر نیز تیمار T3 ( 2 ماه پس از کشت ) بیشترین اثر را داشته ست . در این مرحله کوددهی بیشترمورد نیاز گیاه می باشد و می تواند عملکرد را افزایش دهد . در این مورد بنجامین و همکاران Benjamin et al 1997 گزارش داد که بیشترین جذب کود در 1 تا 2 ماه پس از کاشت می باشد کاردول و همکاران Cardwell et al , . 1982 گزارش داد که بیشترین میزان نیتروژن در فاصله 26 تا 75 پس از کاشت انجام می گیرد T2 ( 1/5 ماه پس از کشت ) چون به مرحله گلدهی گیاه نزدیک بوده ، اثر بیشتری داشته و T1 ( 1 ماه پس از کشت ) اثر کمی دارد . زیرا گیاه در مرحله ی شد رویشی می باشد ، تیمارها از نظر آماری دارای اختلاف می باشند . امام و برجیان(1379 )گزارش دادند که محلول پاشی قبل از گلدهی اثر خوبی بر عملکرد دارد .

در ستون (1) تاثیر روش های مختلف کوددهی بر وزن هزار دانه مشاهده می شود . تیمار M3 ( محلول پاشی ) بیشترین تاثیر را داشته است چون کود مستقیماً صرف اندام زایشی شده و هدرروی کودک کم بوده است . درسطح بعد M2 ( نواری ) هم اثر به واسطه ی هدرروی کمتر اثر مثبتی نشان داده است . در این مورد جواهری( 1379 )گزارش دادکه مصرف نواری کود نیز می تواند اثر مثبتی بر گیاه ذرت داشته باشد . M1 ( محلول در آب ) کمترین اثر به علت آبشویی بیشتر را دارا می باشد . اسپالدینگ و همکاران( Spalding et al . 1993) گزارش داد که مصرف زمینی ازت بیشتر از دسترس گیاه ذرت خارج می شود ولی تیمارها از نظر آماری معنی دار نیستند .
درستون (2) تاثیر روش های مختلف کوددهی بر تعداد دانه در بلال را مشاهده می شود . در این مورد بیشترین تاثیر مربوط تیمار M3 یعنی روش محلول پاشی می باشد . چون در این روش کود مستقیماً در اختیار گیاه قرار می گیرد و هدر روی کم است . M2 ( روش نواری ) هم اثر خوبی داشته چون هدر روی کود کمتر از روش محلول در آب می باشد . M1 ( روش محلول در آب آبیاری ) کنترین اثر را داشته چون در این روش اغلب مقدار کود از دسترس گیاه خارج می شود و آبشویی این روش زیاد است . البته از نظر آماری اختلافات معنی دار نیست . در این ارتباط امام و برجیان( 1379 )گزارش دادند که محلول پاشی نیتروژن می تواند به عنوان راه مناسبی برای افزایش عملکرد باشد . همچنین مارتین و همکاران( Martin et al . 1998 )گزارش دادند که آبشویی ازت در کاربرد خاکی همراه با آبیاری زیاد می باشد .
در ستون (3) تاثیر روش های مختلف کوددهی بر عملکرد بیولوژیکی را مشاهده می شود . تیمارها اختلاف معنی داری ندارند و بیشترین اثر مربوط به m3 ( محلول پاشی ) و M2 ( نواری ) و M1 ( محلول در آب ) در مراحل بعد قرار دارند . در این رابطه شباهنگ (1376) گزارش داد که محلول پاشی باعث افزایش عملکرد و بلال و ساقه و برگ می شود . همچنین امام ( 1379 ) گزارش داد که محلول پاشی ، راهی مناسب برای افزایش عملکرد و عملکرد بیولوژیکی می باشد . در ستون (4) تاثیر روش های مختلف کوددهی بر عملکرد را مشاهده می شود که از نظر آماری معنی دار نیست .

درستون اول جدول اثر متقابل زمان و روش مختلف کوددهی بر وزن هزاردانه را مشاهده می شود . تیمار T3M3 ( محلول پاشی 2 ماه پس از کشت ) بیشترین تاثیر را داشته ، چون بیشترین میزان کود در زمان حداکثر نیاز در اختیار گیاه قرار گرفته است . همچنین تیمارهای T3M2 ( نواری 2 ماه پس از کشت ) ، T3M1 ( محلول در آب دو ماه پس از کشت ) ، T2M3 ( محلول پاشی یک و نیم ماه پس از کشت ) و T1M2 ( نواری یک ماه پس از کشت ) از نظر آماری در یک سطح قرار دارند . این نشان می دهد محلول پاشی و نواری به دلیل هدر روی کمتر بیشتری تاثیر داشته است . در این مورد اسپالدینگ و همکاران ( Spalding et al 1993 ) گزارش داد که بیشترین میزان ازت در اثر تزریق از طریق زمین از دسترس گیاه ذرت خارج می شود . محلول در آب چون در زمان حداکثر نیاز گیاه بوده ، کلا توسط گیاه مصرف شده است . تیمار T2M2 ( 1/5 ماه پس از کشت ) و

T2M1 ( محلول در آب 1/5 ماه پس از کشت ) و T1M3 در یک سطح آماری قرار دارند . چون محلول در آب هدر روی زیاد و تیمار دوم هم در مراحل اولیه رشد می باشد و کود بیشتر صرف رویش گیاه می شود . در این رابطه کامپر و همکاران( Kemper et al.1975 ) گزارش دادند که هر چه میزان تماس آب با کود ازت کمتر باشد ، این کود کمتر از دسترس ریشه خارج می شود و T1M1 ( محلول در آب 1 ماه پس از کشت ) کمترین اثر را بر روی تعداد دانه در بلال گذاشته اند در این ارتباط امام (1379 ) گزارش داد که بیشترین کود در مرحله گلدهی اثر دارد .
در ستون دوم تاثیر متقابل زمان و روش مختلف کوددهی را بر تعداد دانه در بلال را مشاهده می شود . تیمار T2M3 ( محلول پاشی 1/5 ماه پس از کشت ) به علت آبشویی کمتر بیشترین اثر را دارد . در این رابطه امام و برجیان( 1379) گزارش دادند که اثر متقابل محلول پاشی و زمان مصرف معنی دار می باشد ، سپس تیمارهای T1M3 ( محلول پاشی یک ماه پس از کشت ) ، T1M1 ( محلول در آب 1 ماه پس از کشت ) ، T1M2 ( نواری 1 ماه پس از کشت ) و T2M2 از نظر آماری معنی دار شده است و در یک سطح قرار دارند . در این مورد بنجامین و همکاران ( Benjamin et al 1972 )گزارش داد که بیشتر جذب ازت توسط ذرت در مرحله 25 تا 75 روز پس از کاشت انجام می گیرد و T3M1 ( محلول در آب 2 ماه پس از کشت ) و T3M2 ( نواری 2 ماه پس از کشت ) در یک سطح آماری و در آخر تیمار T3M3 ( محلول پاشی 2 ماه پس از کشت ) و T2M1 ( محلول در آب 1/5 ماه پس از کاشت ) در یک سطح آماری قرار دارند . مهرآبادی 1379 گزارش داد که محلول پاشی قبل از گلدهی باعث افزایش تعداد دانه در بلال می شود .
در ستون سوم جدول تاثیر متقابل زمان و روش مختلف کوددهی بر عملکرد بیولوژیکی ذرت را مشاهده می شود . در این مورد اختلافات معنی داری مشاهده می گردد ، به طوری که تیمار T2M3 بیشترین تاثیر را داشته است . در این مورد شباهنگ (1376 ) گزارش داد که محلول پاشی باعث افزایش عملکرد می شود و T1M3 هم توانسته است اثر خوبی را بر جای بگذارد و بقیه تقریباً در یک سطح آماری هستند . البته همان طور که مشاهده می شود ، تیمارهای محلول پاشی معمولا اثر بهتری را داشته اند . امام و برجیان (1379 ) گزارش دادند که محلول پاشی قبل از گلدهی اثر خوبی بر عملکرد دارد .
در ستون چهارم جدول تاثیر متقابل زمان و روش مختلف کوددهی بر عملکرد نشان داده شده است . T2M3 بیشترین اثر و T3M3 وT1M3در یک سطح آماری T3M2،T2M1,T2M2 در یک سطح آماری قرار دارند و تیمارهای T3M1وT1M1,T1M2 هم از لحاظ آماری در یک سطح قرار دارند . در این رابطه نیز در گزارش های متعدد مشاهده شد که اثر محلول پاشی قبل از گلدهی اثر خوبی بر عملکرد بیولوژیکی دارد . امام( 1379) گزارش مشابهی ارائه داده است .
با افزایش تعداد دانه در بلال وزن هزار دانه افزایش پیدا می کند وضریب همبستگی 0/71 در سطح 1% افزایش یافته است . با افزایش عملکرد بیولوژیکی وزن هزار دانه افزایش نیافته است و ضریب همبستگی غیر معنی دار می باشد . با افزایش وزن هزار دانه عملکرد اقتصادی افزایش می یابد و ضریب همبستگی 0/436 در سطح 1% افزایش یافته است . با افزایش عملکرد بیولوژیکی تعداد دانه در بلال افزایش نمی یابد و ضریب همبستگی غیر معنی دار است . با افزایش تعداد دانه در بلال عملکرد اقتصادی افزایش پیدا می کند و ضریب همبستگی 0/48 در سطح 1 % افزایش می یابد . با افزایش عملکرد بیولوژیکی عملکرد اقتصادی افزایش یافته و ضریب همبستگی 0/54 درسطح 1 % افزایش پیدا می کند .

بحث و نتیجه گیری

در اغلب مشاهدات کوددهی در زمان 1/5 و 2 ماه پس از کشت اثر بیشتری را داشته است . همچنین کوددهی به روش محلول پاشی بیشترین اثر و نواری هم اثر خوبی را نشان داده است . بنابراین می توان گفت که هر چه کوددهی در مراحل نزدیک به مرحله ی زایشی گیاه باشد ، صرف گل و اندام زایشی می شود . علاوه بر این ، هر چه روش کوددهی هدرروی کمتری داشته باشد و بیشتر و راحت تر در اختیار گیاه قرار بگیرد ( مثل محلول پاشی ) اثر بهتری بر روی عملکرد گیاه دارد . همان طور که مشاهده می شود .
منابع :
امام ، ی . و برجیان ع . 1379 . اثر میزان و زمان محلول پاشی اوره بر درصد پروتئین دانه و سایر ویژگیهای کیفی دو رقم گندم نان ، دانشکده کشاورزی شیراز ، چکیده مقالات ششمین کنگره زراعت و اصلاح نباتات ایران ، 13 تا 16 شهریور 1379 بابلسر ، صفحه 358 .
امام ، ی . و برجیان . ع . 1379 . اثر میزان و زمان محلول پاشی اوره بر خصوصیات فیزیولوژیک ، مقدار کلروفیل و ، وزن واحد طول ساقه دو رقم گندم نان ، دانشکده کشاورزی شیراز ، چکیده مقالات ششمین کنگره زراعت و اصلاح نباتات ایران ، 13 تا 16 شهریور 1379 بابلسر ، صفحه 643
جواهری ، ا . 1379 . بررسی تاثیر زمان و نحوه مصرف کود ازته در ذرت دانه ای ، مرکز تحقیقات کشاورزی خوزستان ، چکیده مقالات ششمین کنگره زراعت و اصلاح نباتات ایران ، 13 تا 16 شهریور 1379 بابلسر ، صفحه 493 .
خویی ، س . و قاسمی . ا . 1379 . استفاده از حد بحرانی نیترات درپای بوته محصول ذرت به منظور کاهش مصرف کودهای ازت ، مرکز تحقیقات کشاورزی مازندران بخش خاک و آب ، چکیده مقالات ششمین کنگره زراعت و اصلاح نباتات ایران ، 13 تا 16 شهریور 1379 بابلسر ، صفحه ی 334 .
سپهری ، ع ،مدرس ثانوی ، س . ع . م 1379 . بررسی الگوی جذب ازت و تجمع ماده خشک در کشت تابستانه ذرت ، دانشکده کشاورزی بوعلی سینا ، دانشکده ی کشاورزی تربیت مدرس ، چکیده مقالات ششمین کنگره زراعت و اصلاح نباتات ایران ، 13 تا 16 شهریور 1379 بابلسر ، صفحه 647 .
شباهنگ ، ج . 1376 . بررسی اثر محلول پاشی و کود سرک اوره بر عملکرد و ارزش و قابلیت هضمی سیلویی دو رقم ذرت ، دانشگاه اصفهان .
صادقی ، ح . بحرانی . م . ج 1379 . تاثیر تراکم بوته و مقادیر کود ازته بر عملکرد ، اجزاء عملکرد و درصد پروتئین دانه ذرت دانه ای ، دانشکده کشاورزی شیراز ، چکیده ششمین کنگره زراعت و اصلاح نباتات ایران ، 13 تا 16 شهریور 1379 بابلسر ، صفحه 357 .
مهرآبادی ، ح ، راشد محصل ، م . ح . 1379 . بررسی اثر زمان محلول پاشی بر شاخص های رشد ، عملکرد ، اجزاء عملکرد و برخی صفات کیفی در دو رقم ذرت دانه ای ، مرکز تحقیقات کشاورزی خراسان و دانشکده کشاورزی مشهد ، چکیده ششمین کنگره زراعت و اصلاح نباتات ایران ، 13 تا 16 شهریور 1379 بابلسر ، صفحه 376 .
نور محمدی ، ق . سیادت . ع . و کاشانی ، ع . 1380 . زراعت غلات ، انتشارات دانشگاه شهید چمران اهواز ، 446 صفحه .
Benjami ،j.g.،porter ،l.k.،Duke ،H.R.،and Ahuja،L.r.1997.corn growth and nitrogen uptake with furrow irrigation and fertilizer bands .Agron j:89:609-612.
منبع :نشریه پژوهش در علوم کشاورزی ،شماره 1.

نوشته شده توسط کشاورزی 1 در یکشنبه 15 اسفند 1389 و ساعت 03:15 ب.ظ
نوشته های پیشین
+ شیر آب جادویی+ هنر اندازه گیری و مدل سازی در آزمایش مودال و مشکلات آن-1+ فرهنگ مصرف در ایران+ ذخایر اورانیوم ایران ( Iran uranium )+ پهپاد ( UAV ) ؟ ؟+ نگاهی به "سبك زندگی" ترویجی سینما و تلویزون و رابطه آن با "جمعیت"+ پهباد (UAV)+ ساخت ربات مسیریاب+ شبیه سازی بویلر زغال سنگ سوز به کمک نرم افزار EES (قسمت 4)+ شعار سال 91+ سال نو مبارک+ کمپین خودجوش دانشجویان ایرانی برای همکاری داوطلبانه با سازمان انرژی اتمی+ بررسی رفتار غیر خطی سازه در تست مودال+ عید غدیر مبارک+ ارائه یك طرح نوین مهندسی جهت مدیریت ناوگان اتوبوسرانی درون شهری+ مبارزه بیولوژیک، راهی بسوی توسعه پایدار کشاورزی+ سوخت بیودیزل چیست ؟+ عید فطر مبارک+ کاربرد نانوتکنولوژی در کشاورزی+ دیدار رهبر معظم انقلاب اسلامی امام خامنه ای، با اساتید دانشگاه ها+ علائم کمبود و بیشبود (مسمومیت) عناصر غذایی پرمصرف اصلی در گلخانه ها+ شبیه سازی بویلر زغال سنگ سوز به کمک نرم افزار EES (قسمت 3)+ بن سای ( درختان مینیاتوری )+ پیوند زنی و انواع آن Grafting | قسمت سوم+ پیوند زنی و انواع آن Grafting | قسمت دوم+ پیوند زنی و انواع آن Grafting | قسمت اول+ بستر كشت گیاهان گلخانه ای + List of Papers from IOMAC2009+ تکنیک‌های تهیه و تولید کشت آگار + مزایای كشت گلخانه‌ای

صفحات: